Humor na Hindi ko Inadapt

Hindi biro ang nais ninyong pagbabago…

Tila isang suntok sa buwan ang paghahangad ng pagbabago sa gitna ng isang krisis na matagal nang umiiral ngunit tila sadyang hinahayaang manatili. Isa itong malaking palaisipan kung bakit ang sektor na dapat nagsisilbing matibay na pundasyon ng holistikong paghubog sa mga mag-aaral—lalo na sa larangan ng Humanidades at Agham Panlipunan—ang siya pang unti-unting isinasantabi at pinakikialaman. Bakit natin pilit binabago ang mga bagay na hindi naman nangangailangan ng pagbabago? Bakit tila pursigido tayong paglaruan ang sistemang matagal nang gumagabay sa paglinang ng kamalayan, kritikal na pag-iisip, at pagpapahalagang makatao?

Na para bang…

Sa bawat pagbabagong ipinapataw nang walang sapat na pagsusuri, tila lalong nawawala ang tunay na layunin ng edukasyon. Sa halip na pagyamanin ang kakayahan ng mga mag-aaral na unawain ang lipunan, kultura, kasaysayan, at maging ang kanilang sarili, unti-unti itong napapalitan ng sistemang nakatuon lamang sa mekanikal na pagkatuto at produksyon. Nakalulungkot isipin na ang mga asignaturang humuhubog sa pagkatao at kamalayan ay siya pang unang naisasantabi, na para bang walang halaga ang tinig ng Humanidades at Agham Panlipunan sa pagbuo ng isang makatao at makabayang lipunan.

Kung tunay nating ninanais ang pagbabago, marahil hindi ang pundasyon ng edukasyon ang dapat binabaklas, kundi ang mga suliraning matagal nang nagpapahirap dito—kakulangan sa suporta, pasilidad, sapat na pondo, at pagpapahalaga sa edukasyong may malasakit sa tao. Sapagkat ang edukasyong walang pagpapahalaga sa Humanidades at Agham Panlipunan ay tila isang katawan na may isip ngunit walang puso at kaluluwa.

Laro…

Hindi perya ang sektor ng edukasyon. Hindi laro ang kinabukasan ng mga mag-aaral, at lalong hindi dapat ginagawang eksperimento ang mga sistemang matagal nang nagsisilbing gulugod ng pagkatuto. Ang bawat pagbabagong ipinapataw nang walang sapat na pag-aaral at konsultasyon ay may direktang epekto sa buhay, pangarap, at kamalayan ng kabataang umaasa sa edukasyon bilang susi sa mas maayos na bukas. Hindi ito simpleng usapin ng pagpapalit ng kurikulum o pagbabawas ng mga asignatura; ito ay usapin ng kung anong uri ng mamamayan ang nais nating mabuo para sa lipunan.

Sa tuwing minamaliit ang halaga ng Humanidades at Agham Panlipunan, para na ring unti-unting pinatatahimik ang mga tinig na nagtuturo sa kabataan na mag-isip, magsuri, magtanong, at makialam. Hindi lamang kaalaman ang hinuhubog ng mga larangang ito kundi pati konsensya, pagkatao, at malasakit sa bayan. Sapagkat ang isang lipunang walang pagpapahalaga sa kasaysayan, kultura, at kalagayang panlipunan ay isang lipunang madaling malinlang, manipulahin, at mawalan ng direksiyon.

Ngani…

Nakapanlulumo na sa halip na pagtuunan ng pansin ang mas malalalim na suliranin ng edukasyon—kakulangan sa pasilidad, mababang sahod ng mga guro, kakapusan sa suporta para sa mga mag-aaral, at lumalawak na agwat sa kalidad ng pagkatuto—ang mas madaling paglaruan ay ang mga asignaturang humuhubog sa kamalayan ng tao. Para bang mas mahalaga ang mabilis na produksyon kaysa sa paglinang ng mapanuri at makataong mamamayan.

Ang edukasyon “ngani” ay hindi dapat pinatatakbo na parang isang palabas na maaaring baguhin ayon sa uso o pansamantalang interes. Ito ay pundasyon ng lipunan at sandigan ng bawat pangarap. Kaya bago baguhin ang sistemang matagal nang nagsisilbi sa paghubog ng isip at damdamin ng kabataan, marapat lamang na unawain muna kung ano ang tunay na dapat ayusin. Sapagkat ang edukasyong walang pagpapahalaga sa Humanidades at Agham Panlipunan ay maaaring makalikha ng mga taong bihasa sa trabaho, ngunit kapos sa pag-unawa, malasakit, at pananagutan sa lipunan.

At marahil, ito ang pinakamalaking “humor” na hindi natin kailanman dapat i-adapt—ang gawing biro ang edukasyong siyang humuhubog sa kinabukasan ng bayan.

Mag-isip bago bumuo ng pagbabago, sapagkat ang edukasyong winawasak nang padalos-dalos na reporma ay kinabukasang unti-unting ninanakawan ng kamalayan, pagkatao, at pag-asa.

Isinulat ni Sebastian Ahlem De Guzman